WrocÅaw,05.02.2010 r.
Opinia w sprawie przydatnoÅci zabytkowej niedźwiedziarni w OÅrodku Kultury LeÅnej w GoÅuchowie do przetrzymywania niedźwiedzi.
Budynek starej niedźwiedziarni w GoÅuchowie jest obiektem wybudowanym na przeÅomie XIX i XX wieku. Obekt ma charakter piwnicy i poÅożony jest na terenie parku w pobliżu innych budynków OÅrodka Kultury LeÅnej. WnÄtrze obiektu ma powierzchniÄ ok. 110 m2 i jest podzielone na trzy odrÄbne czÄÅci, z których najwiÄksze ma powierzchniÄ ok. 70 m2. WysokoÅÄ piwnicy jest zróżnicowana, waha siÄ od 120 do 230 cm. PrzejÅcia pomiÄdzy poszczególnymi czÄÅciami nie majÄ
drzwi i sÄ
niskie. Naturalne oÅwietlenie dociera do wnÄtrza przez nieliczne i maÅe okna. Budynek nie ma kanalizacji, a drenaż pomieszczeÅ nie jest odpowiedni. WokóÅ obiektu nie ma wybiegu, okolice porasta roÅlinnoÅÄ typu parkowego z alejkami.
Pomieszczenie w obecnym stanie nie speÅnia warunków niezbÄdnych do utrzymywania niedźwiedzi. Brak jest m.in. infrastruktury odprowadzania wody, regulacji wilgotnoÅci, systemu Åluz i przepustów do obsÅugi oraz separacji zwierzÄcia.
Modernizacja istniejÄ
cego budynku wymagaÅaby radykalnej przebudowy w celu zapewnienia dobrostanu zwierzÄcia jak i bezpieczeÅstwa obsÅugi. Nawet po takiej przebudowie obiekt bez wybiegu nie może funkcjonowaÄ jako miejsce utrzymywania niedźwiedzi. Modernizacja poniosÅaby za sobÄ
nie tylko ogromne koszty, niewspóÅmierne do uzyskanych rezultatów. Ponadto wymagaÅaby poważnej ingerencji w substancjÄ zabytku. ZespóÅ Zamkowo PaÅacowy jest wpisany na listÄ obiektów prawnie chronionych.
Wybieg zewnÄtrzny o odpowiednich parametrach jest absolutnie konieczny, wymagany zarówno ze wzglÄdu na potrzeby zwierzÄ
t jak i obowiÄ
zujÄ
ce prawo.
Obiekty przeznaczone do przetrzymywania niedźwiedzi muszÄ
byÄ zgodne z DyrektywÄ
Unii Europejskiej doyczÄ
cÄ
utrzymywania zwierzÄ
t w ogrodach zoologicznych z 1999 r., która mówi o koniecznoÅci zapewnienia takich warunków, aby zwierzÄ mogÅo zaspokajaÄ swoje potrzeby biologiczne.
W przypadku niedźwiedzi potrzebne sÄ
m.in.:
- odpowiednia powierzchnia wybiegu (zalecane jest 2500 m2 dla jednego lub dwóch zwierzÄ
t i 1000 m2 dla każdego nastÄpnego),
- urzÄ
dzenie wybiegu zapewniajÄ
ce zwierzÄciu możliwoÅÄ eksploracji i realizacji potrzeb biologicznych takich jak: kopanie i poszukiwanie pokarmu (naturalne podÅoże i roÅlinnoÅÄ), kÄ
piel i pÅywanie (basen), separowanie siÄ od otoczenia (kryjówki: zakrzewienia, tunele betonowe lub naturalne), wybór różnych mikroklimatów w zależnoÅci od potrzeb i warunków pogodowych.
Analiza warunków naturalnych na terenie OÅrodka Kultury LeÅnej w GoÅuchowie pozwala na sformuÅowanie sugestii dotyczÄ
cej utworzenia tam ekspozycji niedźwiedzi brunatnych. Jednak nie w starej niedźwiedziarni, ale w kompleksie leÅnym przylegajÄ
cym do arboretum. Znajduje siÄ tam Pokazowa Zagroda ZwierzÄ
t, w której utzrymuje siÄ kilka gatunków ssaków. Wysokie standardy utrzymania zwierzÄ
t na terenie OKL stwarzajÄ
szansÄ na powodzenie takiego projektu. Nie bez naczenia jest istniejÄ
ca baza logistyczna, edukacyjna i kompetencje personelu. Z naszych kilkuletnich badaÅ wynika, że spoÅród bÄdÄ
cych obecnie w niewoli w Polsce 51 niedźwiedzi, aż 18 żyje w warunkach naruszajÄ
cych zarówno elementarne zasady humanitarnego traktowania zwierzÄ
t jak i prawo europejskie (www.bearproject.org).
OÅrodek Kultury LeÅnej mógÅby zostaÄ miejscem, gdzie znalazÅyby one wÅaÅciwe warunki utrzymania. Wymaga to jednak budowy nowego obiektu zgodnego z obowiÄ
zujÄ
cymi standardami.